20.09.2019
 

 

Rachel Hadayo:

 

Εκοσι χρνια αναζητοσε η Rachel Hadayo (Ραχλ Χαντγιο) την κρη του νματος για να αρχσει να ξετυλγει το «κουβρι» της ιστορας των προγνων της, που στις αρχς της δεκαετας του 30 εγκατλειπαν ρον- ρον τη Θεσσαλονκη, παρασυρμενοι απ το κμα αντισημιτισμο που πεσε σαν επιδημα πνω στην εβρακ κοιντητα της πλης, αλλ και υπ το βρος της οικονομικς κρσης που ταλνιζε την Ελλδα ως απρροια της παγκσμιας κρσης του 1929. Μεγαλνοντας σ να καλ προστατευμνο οικογενειακ πλασιο, η Ισραηλιν ιστορικς θυμται τους δικος της να σιγοψιθυρζουν στα λαντνο ( ισπανοεβρακ) ,τι δεν θελαν να καταλβουν οι μικρτεροι -πως η δια- στην ηλικα, εν ππλο ...σιωπς σκπαζε το παρελθν της οικογνειας.

 

 

Μα ασπρμαυρη φωτογραφα του πατρα της στην τρυφερ ηλικα των 3 ετν και μα των παπποδων της ταν τα μοναδικ εκ Θεσσαλονκης κειμλια που εχε στην κατοχ της, ταν αποφσισε να αρχσει να ανασυνθτει το οικογενειακ «παζλ». ταν ττε που τα βματα της ζως την οδγησαν στην πλη απ που ρχισαν λα, τη Θεσσαλονκη, και το ιστορικ αρχεο της λλοτε ακμζουσας ισραηλιτικς της κοιντητας.

«ταν ρθα για πρτη φορ στη Θεσσαλονκη, πριν απ περπου ναν χρνο, δεν εχα συγκεκριμνο σκοπ. θελα απλς να δω την πλη των προγνων μου. σπου, να βρδυ, εκε που καθμουν με φλους λαβα να email απ κποιο αρχεο στο οποο εχα αποταθε αναζητντας τις ρζες της οικογνεις μου. ταν ττε που ρχισε να ξετυλγεται το κουβρι της ιστορας...», αφηγεται στο Αθηνακ/Μακεδονικ Πρακτορεο Ειδσεων η κ. Χαντγιο, η οποα στον χρνο που μεσολβησε απ εκενο το email ως τον φετιν Ιολιο, που βρθηκε και πλι στη Θεσσαλονκη αναζητντας, στοχευμνα πλον, στοιχεα για την οικογνει της, προσπθησε να συλλξει σα στοιχεα μποροσε. Δεν ταν μως αρκετ- η ψυχ της «διψοσε» για περισστερα, πως λει.

Τη δεκαετα του 30, η οικογνεια Χαντγιο σκρπισε... «Ορισμνοι πραν τον δρμο για την Αμερικ, κποιοι επλεξαν να παραμενουν παρλες τις δυσκολες στην Ελλδα και κποιοι λλοι πραν το δρμο για τη "Γη του Ισραλ" (σ.σ. την ττε Παλαιστνη υπ Βρετανικ Εντολ)», αναφρει η Ραχλ Χαντγιο. Οι παπποδες (Ισακ και Ραχλ) μαζ με τα τσσερα παιδι τους, ηλικας δο ως περπου δκα ετν (Νταβντ, σθερ, Ραφαλ και Σαμουλ) επλεξαν τον τελευταο ...δρμο.

«Η ζω ταν ανυπφορη. Πενα στο σπτι και δυσκολες στο να βγλει κανες τα προς το ζην. Ο Ισακ βρκε δουλει στο λιμνι του Τελ Αββ. ρρωστος και εξαντλημνος απ το βαρ φορτο της ζως, ρθωνε την ψηλ κορμοστασι του λο περηφνια και κοιτοσε τη ζω κατματα. Και η Ραχλ, μικρ σε ηλικα αλλ γερασμνη απ τις αναποδις της ζως, κανε ποια δουλει κι αν βρισκε, σο δσκολη κι αν ταν, προκειμνου να αναθρψει τα παιδι της. Ο Ισακ και η Ραχλ πθαναν το 1946, εν δινυαν την πμπτη δεκαετα της ζως τους. Μερικο μνες μνο χριζαν τον θνατο του ενς απ τον λλο... φησαν πσω τα παιδι τους, τα οποα ρχισαν να δουλεουν προκειμνου να στηρξουν την οικογνεια», αφηγεται η Ραχλ Χαντγιο, η οποα γεννθηκε το 1961 μσα σε «μια μικρ, συχη αλλ πολ θερμ οικογνεια», πως χαρακτηριστικ λει. «ταν επισκεπτμασταν τον θεο Ιωσφ και τη σζυγ του θυμμαι πως μιλοσαν μια γλσσα μαγικ αλλ ακατανητη σε εμς· μιλοσαν λαντνο. Στο σπτι ακογαμε και μιλοσαμε μνο εβρακ. Οι Ισραηλινο μιλον εβρακ- αυτ μας μαθαν οι γονες μας. Τα λαντνο ηχοσαν στα αυτι μας σαν μουσικ. Σαν κτι απ μια μακριν γη...», λει.

«Καθς μεγλωνα», συνεχζει, «ρχισαν να γεννιονται μσα μου απορες κι ερωτσεις σχετικ με την ιστορα της οικογνεις μου. ρχισα να αναζητ πληροφορες αλλ δεν κατφερα να σχηματσω μια ξεκθαρη εικνα. Οτε καν θολ αποσπασματικ. Μνο μικρ κομμτια εδ κι εκε... Μην μπορντας να αρχσω να "χτζω" το οικογενειακ μας δντρο και να βρω τις ρζες του κι εν στο μεταξ σποδασα κι γινα ιστορικς, κατλαβα πως μνο απ εκε που ρχισε να ξετυλγεται ο μτος της ιστορας θα μποροσα να μθω τι πραγματικ εχε συμβε».

Κατφερε τελικ να εντοπσει δο ξαδλφια του παππο της, που επζησαν του Ολοκαυτματος και κατρθωσαν να στσουν μια να ζω μετπειτα στις ΗΠΑ. μως η ημερομηνα που θα μενει για πντα ανεξτηλη στη μνμη της εναι η 30η Ιουλου 2019, οπτε και ρθε στη Θεσσαλονκη. ταν ττε που για καλ της τχη στον δρμο της βρθηκε η δραστρια υπεθυνη του Ιστορικο Αρχεου της Ισραηλιτικς Κοιντητας Θεσσαλονκης, Αλκη Αροχ, η οποα τη βοθησε να βρει αυτ που ψαχνε επ δο και πλον δεκαετες...

«Η Αλκη με υποδχθηκε με θρμη και χαμγελο. Πγαμε στο γραφεο της και καθσαμε. "Απ πο να ξεκινσω;", τη ρτησα. "χω τσες ερωτσεις!". Η Αλκη πρε να κομμτι χαρτ, χαμογλασε και μο απντησε: "Εγ ρωτ κι εσ απαντς. τσι θα προχωρσουμε". Και ξαφνικ, μσα σε λγα λεπτ, ρχισαν να ρχονται στο φως λεπτομρειες για τους παπποδες μου. Ξαφνικ λα ρχισαν να παρνουν "ζω". Δεν υπρχαν πλον νθρωποι-φαντσματα, αλλ νθρωποι με ρζες, ονματα, διευθνσεις και ημερομηνες... Ξσπασα σε κλματα. Στο σημεο αυτ κορυφθηκαν και τα συναισθματ μου και σως να ακολουθσουν πολλς ακμα ττοιες στιγμς», θυμται για εκενη τη μοναδικ, πως λει, στη ζω της ημρα, που ξεκνησε με περεργα ...φτερουγσματα στο στομχι καθς πλησαζε στην πρτα του αρχεου.

«Η Αλκη μο δωσε τα απαρατητα γγραφα και με στειλε στον Δμο Θεσσαλονκης προκειμνου να πρω το πιστοποιητικ γμου του παππο μου και το πιστοποιητικ γννησης του πατρα μου. Για πρτη φορ στη ζω μου, ξερα πως εχα νικσει τη "σιωπ"», συμπληρνει επαναλαμβνοντας συχν στον λγο την ευγνωμοσνη της προς την υπεθυνη του αρχεου για την πολτιμη βοθεια που απλχερα της πρσφερε.

Σμερα, χοντας επιστρψει στο Ισραλ, η Ραχλ σχεδιζει δη την επμενη επσκεψ της στην πατρογονικ γη. Στο μεταξ, σκοπεει, πως λει, να μθει ελληνικ αλλ και να αρχσει να παζει μελωδες στο μπουζοκι που αγρασε και πρε μαζ της στην επιστροφ!

Πηγ: ΑΠΕ-ΜΠΕ, 1.9.2019