Ψηφιακό αποθετήριο ιστορικής μνήμης και πολιτισμού των Ισραηλιτικών Κοινοτήτων Ελλάδος «ΙΩΣΗΠΟΣ»

Δελτίο Τύπου - 23/01/2026

Η Ιστορική μνήμη συναντά την τεχνολογία

Ο Πρόεδρος του Κεντρικού Ισραηλιτικού Συμβουλίου Ελλάδος, της Ισραηλιτικής Κοινότητας Θεσσαλονίκης και του Μουσείου Ολοκαυτώματος Ελλάδος, κος Δαυίδ Σαλτιέλ

Με απόλυτη επιτυχία στέφθηκε η εκδήλωση για την παρουσίαση του έργου με τίτλο: Ψηφιακό αποθετήριο ιστορικής μνήμης και πολιτισμού των Ισραηλιτικών Κοινοτήτων Ελλάδος «ΙΩΣΗΠΟΣ», που πραγματοποιήθηκε την Παρασκευή, 23 Ιανουαρίου 2026 στο κτήριο της Ισραηλιτικής Κοινότητας Θεσσαλονίκης.

Στο πλαίσιο της εκδήλωσης, διακεκριμένοι ομιλητές παρουσίασαν σε ένα επιλεγμένο κοινό εκπροσώπων της ερευνητικής και ακαδημαϊκής κοινότητας τις πολλαπλές πτυχές και τη σπουδαία σημασία του έργου της ψηφιοποίησης  της τεκμηρίωσης και της προβολής των αρχείων και του πολιτιστικού αποθέματος των Ισραηλιτικών Κοινοτήτων Ελλάδος.

Κατά την έναρξη τους παρευρισκόμενους καλωσόρισε ο Γενικός Διευθυντής της Ισραηλιτικής Κοινότητας Θεσσαλονίκης κος Βίκτωρ Ναρ. Στη συνέχεια χαιρετισμούς απεύθυναν: ο Πρόεδρος του Κεντρικού Ισραηλιτικού Συμβουλίου Ελλάδος, της Ισραηλιτικής Κοινότητας Θεσσαλονίκης και του Μουσείου Ολοκαυτώματος Ελλάδος, κος Δαυίδ Σαλτιέλ, ο Υφυπουργός Παιδείας Θρησκευμάτων και Αθλητισμού κος Νικόλαος Παπαϊωάννου, ο εκπρόσωπος του Υφυπουργός Ανάπτυξης κου Σταύρου Καλαφάτη, κος Θεόδωρος Λεωνίδης και η Γραμματέας του Κοινοτικού Συμβούλιο της ΙΚΘ,  κα Χάνα Πίντο.

Ο κος Βίκτωρ Ναρ

Ο κος Θεόδωρος Λεωνίδης 

Η κα Χάνα Πίντο

Ακολούθησαν ομιλίες από τους ερευνητές που συνεργάστηκαν στο πλαίσιο υλοποίησης του έργου.

Απευθυνόμενος στους προσκεκλημένους, ο καθηγητής Νίκος Καραπιδάκης, επιστημονικός υπεύθυνος τεκμηρίωσης, αναφέρθηκε στα αποτελέσματα του έργου και την προστιθέμενη αξία που αυτά προσφέρουν στην έρευνα και τον ψηφιακό μετασχηματισμό της χώρας.

Ο καθηγητής Νίκος Καραπιδάκης

Κατά την ομιλία του, ο κ. Καραπιδάκης τόνισε τη σπουδαιότητα της συστηματικής τεκμηρίωσης των ψηφιοποιημένων αρχείων, με βάση διεθνώς αναγνωρισμένα πρότυπα και πρωτόκολλα επικοινωνίας. Απότοκο αυτής της διαδικασίας, την οποία όπως σημειώθηκε είχε αναλάβει μία ομάδα 30 επιστημόνων, ήταν η δημιουργία ενός εκτεταμένου αποθετηρίου εκατομμυρίων  ψηφιοποιημένων σελίδων και παράλληλα ενός ολοκληρωμένου συστήματος πεδίων τεκμηρίωσης για κάθε τεκμήριο.

Ο κος Καραπιδάκης ανέφερε ότι το μοναδικό, και  τεράστιο αυτό έργο εντάσσεται στο ευρύ πλέγμα της παγκόσμιας βιβλιοθήκης, της ανοικτής πρόσβασης στην καταγεγραμμένη γνώση του ανθρώπου. Και ότι πλέον αυτό διατίθεται προς μελέτη από τους ερευνητές όλου του κόσμου χωρίς χωροχρονικούς και άλλους περιορισμούς αλλά, ταυτόχρονα με τον προσήκοντα, τον απαιτούμενο σεβασμό και δέος σε ό,τι το περιεχόμενο της Ιστορικής μνήμης του Ολοκαυτώματος επιβάλλει.

Στη συνέχεια η δόκτωρ κα Γιαννούλα Σιαμέτη συντονίστρια της ομάδας τεκμηρίωσης ανέφερε τη σπουδαιότητα και την ποικιλομορφία των αρχείων που περιλαμβάνονται στο Αποθετήριο. Επιμέρους πτυχές του έργου όπως η τεκμηρίωση έτυχαν ενδελεχούς ανάλυσης από την επιστημονική υπεύθυνη του Εβραϊκού Μουσείου Θεσσαλονίκης Δρ. Ξένια Ελευθερίου και την επιστήμονα τεκμηρίωσης κα Μαρία Μπατζιομήτρου.  Ειδική αναφορά στην Μουσική εβραϊκή παράδοση έγινε από την ερευνήτρια και υψίφωνο κα Μαριάντζελα Χατζησταματίου.

Η Δρ. Γιαννούλα Σιαμέτη 

Η Δρ. Ξένια Ελευθερίου 

Η κα Μαριάντζελα Χατζησταματίου 

Τα θέματα των τεχνολογιών που υιοθετήθηκαν σε αυτό σπουδαίο έργο ανέλυσε ο μηχανικός Η/Υ κος Πατσέας Γεώργιος, ο οποίος παρουσίασε το αποθετήριο και τις ψηφιακές εφαρμογές που αναπτύχθηκαν με βάση το ψηφιακό περιεχόμενο των ιστορικών τεκμηρίων.

Με αφορμή την εκδήλωση, ο κ. Γιώργος Πατσέας δήλωσε: «Σήμερα, δώσαμε την ευκαιρία στην επιστημονική και ακαδημαϊκή κοινότητα να γνωρίσει τον τεράστιο πλούτο γνώσης που περιέχεται στο αποθετήριο «Ιώσηπος». Οι δυνατότητες που μας δίνει η σύγχρονη τεχνολογία είναι πολυάριθμες. Καλούμε τους επιστήμονες και τους ερευνητές, τόσο στην Ελλάδα όσο και στο εξωτερικό να αξιοποιήσουν, τις πολυδιάστατες εφαρμογές που αναπτύχθηκαν βάσει αυτών για τις ανάγκες του έργου, ερχόμενοι σε επαφή με την Ελληνοεβραϊκή παράδοση. Κατά τον προσεχή Μάρτιο  στοχεύουμε να παρουσιάσουμε το έργο στην εκπαιδευτική κοινότητα και το ευρύ κοινό, μέσα από μία μεγάλη διαδραστική ψηφιακή έκθεση».

Ο κος Πατσέας Γεώργιος

Την εκδήλωση τίμησαν με την παρουσία τους μεταξύ άλλων οι Βουλευτές κος Θεόδωρος Καραόγλου, κος Μιχάλης Χουρδάκης, ο Συντονιστής του Γραφείου Πρωθυπουργού στη Θεσσαλονίκη κος Γιάννης Παπαγεωργίου καθώς και ο Πανοσιολογιώτατος Αρχιμανδρίτης π. Δημήτριος Τζιαφάς.

*****

Σχετικά με το Ψηφιακό αποθετήριο ιστορικής μνήμης και πολιτισμού των Ισραηλιτικών Κοινοτήτων Ελλάδος «ΙΩΣΗΠΟΣ».

Το Ψηφιακό αποθετήριο ιστορικής μνήμης και πολιτισμού των Ισραηλιτικών Κοινοτήτων Ελλάδος «ΙΩΣΗΠΟΣ» είναι έργο συγχρηματοδοτούμενο από την Ε.Ε και είναι ενταγμένο στο Επιχειρησιακό Πρόγραμμα Ψηφιακός Μετασχηματισμός 2021-2027.

Αποτελεί μία καινοτόμα πρωτοβουλία της Ισραηλιτικής Κοινότητας Θεσσαλονίκης, και ως έργο αποσκοπεί στη διαμόρφωση μιας ολοκληρωμένης ψηφιακής κιβωτού γνώσης και πολιτισμού, που θα περιλαμβάνει σε ηλεκτρονική μορφή το σύνολο των εκφάνσεων του πολιτιστικού αποθέματος Εβραϊκών κοινοτήτων Ελλάδος.

Απώτερος στόχος του εγχειρήματος είναι η κιβωτός αυτή να καταστεί ψηφιακά διαθέσιμη στο σύνολο της παγκόσμιας κοινότητας μέσω του διαδικτύου, προσφέροντας τη δυνατότητα περιήγησης στα Ιστορικά αρχεία των εβραϊκών Κοινοτήτων Ελλάδος, με τρόπο που θα σέβεται απόλυτα  την Ιστορική μνήμη.